Probiotyki, prebiotyki i witamina B6 – czym są i jak wspierają odporność dziecka?

• Probiotyki to żywe „dobre” bakterie, a prebiotyki to składniki, które stanowią dla nich pożywkę.
• Prebiotyki wspierają mikrobiotę jelitową i pośrednio wpływają na odporność, m.in. poprzez produkcję krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych.
• Połączenie probiotyków i prebiotyków (synbiotyki) może wzmacniać ich korzystne działanie na jelita i układ odpornościowy.
• Witamina B6 jest niezbędna do prawidłowej pracy układu odpornościowego – jej niedobór może osłabiać odpowiedź immunologiczną.
• Jelita są jednym z kluczowych „centrów” odporności, dlatego składniki wspierające mikrobiotę i metabolizm mają realne znaczenie dla zdrowia dzieci.

Czym różnią się probiotyki od prebiotyków?

• Probiotyki są to żywe mikroorganizmy, które mają działanie pożyteczne dla zdrowia człowieka. Są nimi np. bakterie czy grzyby.
• Prebiotyki to składniki pokarmowe, które nie ulegają trawieniu przez enzymy trawienne, tylko podlegają procesowi fermentacji przez bakterie jelitowe. Dzięki temu wspierany jest wzrost i aktywność probiotyków, głównie z gatunków Bifidobacteria i Lactobacillus.

Probiotyki to żywe organizmy, a prebiotyki jest to niejako „odżywka”, dzięki której bakterie w naszych jelitach funkcjonują lepiej i mogą w pełni zrealizować swój potencjał.

Jakie znamy prebiotyki?

Najczęstszymi prebiotykami są inulina i fruktooligosacharydy, występujące naturalnie m.in. w korzeniu cykorii, czosnku, cebuli, porach, karczochach, szparagach czy bananach.

• 

  IMMUNOBIOTYK Acidolac® Junior o smaku białej czekolady

  Do stosowania w celu przywrócenia właściwej równowagi flory bakteryjnej przewodu pokarmowego.

  Sprawdź produkt
• 

  IMMUNOBIOTYK Acidolac® Junior o smaku truskawkowym

  Do stosowania w celu przywrócenia właściwej równowagi flory bakteryjnej przewodu pokarmowego.

  Sprawdź produkt
• 

  Entero Acidolac®

  Liofilizowane kultury drożdżowe probiotycznego szczepu zawarte w preparacie to przebadane kultury drożdżowe stosowane u niemowląt, dzieci oraz dorosłych.

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolac®

  Do stosowania w celu uzupełnienia flory bakteryjnej jelit, kiedy w przewodzie pokarmowym może dojść do zmian w składzie mikroflory.

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolac® Baby krople

  Zawiera jeden z najlepiej przebadanych szczepów bakterii LGG. Dla noworodków (od pierwszych dni życia), niemowląt i dzieci.

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolac® Baby saszetki

  Preparat łączy w składzie szczep bakterii probiotycznych BifidobacteriumBB-12® i fruktooligosacharydy (FOS). Dla niemowląt i dzieci.

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolac® caps

  Produkt można stosować w podróży ze zmianą strefy klimatycznej, kiedy w przewodzie pokarmowym dochodzi do zmian w składzie mikroflory.

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolit® elektrolity smak jabłkowy

  Do stosowania w stanach zwiększonej utraty wody oraz składników mineralnych w organizmie (biegunka oraz biegunka połączona z wymiotami).

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolit® elektrolity smak malinowy

  Chroni organizm przed nadmierną utratą wody i cennych składników mineralnych (w trakcie biegunki oraz biegunki połączonej z wymiotami).

  Sprawdź produkt
• 

  Acidolit® elektrolity smak neutralny

  Do stosowania w celu uzupełniania płynów oraz składników mineralnych w organizmie podczas biegunki oraz biegunki połączonej z wymiotami. Dla niemowląt.

  Sprawdź produkt

Jak prebiotyki wpływają na zdrowie jelit?

Prebiotyki nie ulegają trawieniu w górnym odcinku przewodu pokarmowego i docierają do jelita grubego, gdzie są wykorzystywane przez bakterie jelitowe w procesie fermentacji. Podczas fermentacji bakterie produkują krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe (SCFA), które:

• wspierają odżywianie komórek jelitowych,
• pomagają utrzymać szczelną barierę jelitową,
• modulują lokalne procesy zapalne,
• mogą wpływać na sygnały immunologiczne wysyłane z jelit.

Dzięki temu mikrobiota jelitowa staje się bardziej zrównoważona i efektywniej współpracuje z układem odpornościowym, co w praktyce klinicznej może przekładać się na rzadsze i łagodniejsze infekcje. To właśnie dlatego jelita są uznawane za jedno z kluczowych miejsc kształtowania odporności, szczególnie u dzieci.

Czy suplementacja prebiotyku będzie wspierać odporność?

Metaanalizy danych z badań naukowych wskazują, że spożycie prebiotyków może wiązać się z obniżeniem częstości infekcji dróg oddechowych u dzieci oraz łagodniejszym ich przebiegiem. Efekt ten tłumaczony jest przede wszystkim wpływem prebiotyków na skład i aktywność mikrobioty jelitowej, która odgrywa kluczową rolę w regulacji funkcji układu odpornościowego.

Prebiotyki sprzyjają rozwojowi korzystnych bakterii jelitowych, a w efekcie zwiększają produkcję krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych, takich jak maślan. Związki te wspierają szczelność bariery jelitowej oraz pomagają regulować reakcje zapalne, co umożliwia bardziej zrównoważoną odpowiedź immunologiczną organizmu. W praktyce oznacza to lepszą gotowość układu odpornościowego do reagowania na patogeny, przy jednoczesnym ograniczaniu nadmiernej reakcji zapalnej.

Dostępne dane sugerują również, że korzystne działanie prebiotyków zależy od ich rodzaju, dawki oraz czasu stosowania, a największe efekty obserwuje się przy regularnej, długofalowej suplementacji.

Dlaczego połączenie probiotyków i prebiotyków (synbiotyki) ma sens?

Synbiotyki to połączenia probiotyków z prebiotykami, które działają komplementarnie. Prebiotyk:

• poprawia przeżywalność i aktywność probiotyków,
• sprzyja lepszemu zasiedleniu jelit przez korzystne bakterie,
• może wzmacniać ich efekty immunologiczne.

Synbiotyki mogą więc wspierać zdrowie jelit i odporność bardziej niż sam probiotyk lub prebiotyk osobno.

Jaki wpływ na układ odpornościowy ma witamina B6?

Witamina B6, znana także jako pirydoksyna, jest witaminą rozpuszczalną w wodzie, którą organizm musi pozyskać z diety lub suplementów, ponieważ nie syntetyzuje jej samodzielnie. Jej aktywna forma (pyridoksal-5′-fosforan) bierze udział w licznych procesach metabolicznych i ma znaczenie dla funkcjonowania układu odpornościowego.

Badania pokazują, że niedobór witaminy B6 może prowadzić do osłabienia odpowiedzi immunologicznej, m.in. poprzez:

• zmniejszenie wytwarzania przeciwciał,
• upośledzenie funkcji i dojrzewania niektórych limfocytów,
• zmianę profilu cytokin, czyli komunikatorów układu odpornościowego.

W praktyce oznacza to, że odpowiedni poziom B6 wspiera mechanizmy obronne organizmu i pomaga utrzymać zrównoważoną reakcję immunologiczną. Utrzymanie prawidłowego stężenia witaminy B6 w organizmie bywa szczególnie ważne w sytuacjach zwiększonego zapotrzebowania, np. podczas infekcji, stanów zapalnych lub intensywnego wzrostu u dzieci.

Warto podkreślić, że witamina B6 bierze także udział w pracy układu nerwowego oraz w przemianach białek w organizmie. Dzięki temu pośrednio wspiera ogólną równowagę organizmu i pomaga mu lepiej radzić sobie w sytuacjach zwiększonego obciążenia, takich jak infekcje czy stany zapalne.

1. Tawfick MM, Xie H, Zhao C, Shao P, Farag MA. Inulin fructans in diet: Role in gut homeostasis, immunity, health outcomes and potential therapeutics. Int J Biol Macromol. 2022 May 31;208:948-961. doi: 10.1016/j.ijbiomac.2022.03.218. Epub 2022 Apr 2. PMID: 35381290.
2. Visuthranukul C, Sriswasdi S, Tepaamorndech S, Chamni S, Leelahavanichkul A, Joyjinda Y, Aksornkitti V, Chomtho S. Enhancing gut microbiota and microbial function with inulin supplementation in children with obesity. Int J Obes (Lond). 2024 Dec;48(12):1696-1704. doi: 10.1038/s41366-024-01590-8. Epub 2024 Jul 20. PMID: 39033197; PMCID: PMC11584386.
3. De Giani A, Sandionigi A, Zampolli J, Michelotti A, Tursi F, Labra M, Di Gennaro P. Effects of Inulin-Based Prebiotics Alone or in Combination with Probiotics on Human Gut Microbiota and Markers of Immune System: A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Study in Healthy Subjects. Microorganisms. 2022 Jun 20;10(6):1256. doi: 10.3390/microorganisms10061256. PMID: 35744774; PMCID: PMC9229734.
4. Williams LM, Stoodley IL, Berthon BS, Wood LG. The Effects of Prebiotics, Synbiotics, and Short-Chain Fatty Acids on Respiratory Tract Infections and Immune Function: A Systematic Review and Meta-Analysis. Adv Nutr. 2022 Feb 1;13(1):167-192. doi: 10.1093/advances/nmab114. PMID: 34543378; PMCID: PMC8803493.
5. Liu Y, Wang J, Wu C. Modulation of Gut Microbiota and Immune System by Probiotics, Pre-biotics, and Post-biotics. Front Nutr. 2022 Jan 3;8:634897. doi: 10.3389/fnut.2021.634897. PMID: 35047537; PMCID: PMC8761849.
6. Gourbeyre P, Denery S, Bodinier M. Probiotics, prebiotics, and synbiotics: impact on the gut immune system and allergic reactions. J Leukoc Biol. 2011 May;89(5):685-95. doi: 10.1189/jlb.1109753. Epub 2011 Jan 13. PMID: 21233408.
7. Rall LC, Meydani SN. Vitamin B6 and immune competence. Nutr Rev. 1993 Aug;51(8):217-25. doi: 10.1111/j.1753-4887.1993.tb03109.x. PMID: 8302491.
8. Stach K, Stach W, Augoff K. Vitamin B6 in Health and Disease. Nutrients. 2021 Sep 17;13(9):3229. doi: 10.3390/nu13093229. PMID: 34579110; PMCID: PMC8467949.

Powiązane artykuły:

Mikrobiota jelitowa dziecka – najczęstsze pytania i odpowiedzi >>
Jak działają immunobiotyki? Wpływ konkretnych szczepów bakterii na odporności dziecka. >>
Odporność dziecka zaczyna się w jelitach – co warto wiedzieć o mikrobiocie i immunobiotykach? >>